Czarnowron (Corvus corone corone) znany też jako wrona czarna lub wroniec, jest ptakiem reprezentującym rodzinę krukowatych (Corvidae). To podgatunek wrony siwej (Corvus corone). Ptak zamieszkuje głównie wschodnią część Palearktyki. Występuje powszechnie także w zachodniej Europie. Niekiedy spotyka się go również na terenie Japonii. Dotyczy to zarówno miast, jak i gór i lasów zlokalizowanych z dala od siedzib ludzkich.
Taksonomia i systematyka
Czarnowron określany jest łacińskim terminem Corvus corone corone. Nazwa ta nie uległa zmianie od 1758 roku, kiedy to pojawił się pierwszy naukowy opis ptaka. Wspomniana charakterystyka została stworzona przez szwedzkiego przyrodnika Karola Linneusza. Badacz zamieścił ją w dziesiątej edycji dzieła Systema Naturae.
Zasiedlająca rozległe tereny Eurazji wrona czarna ma swój odpowiednik w Ameryce Północnej. Jest nim wrona amerykańska (Corvus brachyrhynchos). Przedstawiciele obu gatunków mają zbliżony do siebie wygląd. Wrońca można jednak relatywnie łatwo rozpoznać po rozmiarach i budowie ciała. Na ogół jest on większy i cięższy od wrony amerykańskiej. Cechuje go też krępa sylwetka.
Opis
Zgodnie z nazwą czarnowrony mają ciemne upierzenie. Ich pióra połyskują na zielono lub purpurowo. Dziób i kończyny ptaków także są czarne. Długość ciała wrońców zazwyczaj oscyluje na poziomie od 48 do 52 cm. Ich masa ciała waha się od 400 do 600 g przy rozpiętości skrzydeł wynoszącej od 84 do 100 cm. Młode osobniki wyróżniają się brązowym upierzeniem. Ich początkowo niebieskie oczy z wiekiem zmieniają kolor i stają się brązowe albo czarne.
Wrony czarne często mylone są z gawronami. Przedstawicieli obu gatunków faktycznie łączy pewne podobieństwo fizyczne. W odróżnieniu od gawronów czarnowrony mają jednak płaskie czoło i gruby, lekko zaostrzony dziób.
Występowanie i pokrewieństwo genetyczne z wróblem kapturowym
Wroniec jest blisko spokrewniony z wroną siwą (Corvus cornix), w tym również zaliczanym do niej podgatunkiem Corvus cornix orientalis. Przeprowadzone badania genetyczne wykazały, że DNA i mRNA czarnowronów i wron siwych jest identyczne. Za różnice w barwie upierzenia odpowiada odmienna ekspresja niewielkiej części genomu. Przedstawiciele obu gatunków zazwyczaj zasiedlają odległe od siebie rejony. Jednak niekiedy dochodzi do pokrywania się terytoriów zamieszkiwanych przez ptaki. W takiej sytuacji niekiedy dochodzi do krzyżowania się reprezentantów obu gatunku. Zdarza się to jednak dość rzadko. Wrońce bowiem na swoich partnerów na ogół wybierają ptaki zaliczane do tego samego gatunku. Podobnie zresztą dzieje się u wron siwych.
Zachowanie i ekologia
Wrony czarne z reguły prowadzą samotniczy tryb życia. Niekiedy jednak gniazdują i żerują w tych samych miejscach co kawki. Obecność wrońców na danym terytorium zazwyczaj jest łatwa do zauważenia. Ptaki te wykazują bowiem tendencje do przysiadania na dachach budynków i czubkach drzew oraz wydawania głośnych dźwięków przypominających krakanie. Zwykle emitują kilka identycznych odgłosów naraz. Następnie milkną na chwilę i odzywają się po raz kolejny. Takie serie dźwięków mogą powtarzać się wielokrotnie w ciągu dnia. W trakcie ich wykonywania ptaki nieznacznie unoszą skrzydła i pochylają głowy.
Czarnowrony lubią przebywać w pobliżu siedzib ludzkich. Często pojawiają się w miastach i na wsiach. Chętnie żerują również na polach uprawnych oraz w ogrodach. Są niezbyt płochliwe. Dlatego też na ogół bardzo trudno je przegonić.
Inteligencja
Wrony czarne wyróżnia wysoki poziom inteligencji. Przeprowadzone na przestrzeni lat badania wykazały, że ptaki te na ogół nie mają problemów z rozpoznawaniem ludzkich twarzy oraz wyglądu innych czarnowronów. Potrafią także rozróżniać liczby w zakresie do 30.
Dieta
W skład diety wrońców wchodzi głównie padlina. Tak naprawdę są to jednak ptaki wszystkożerne. Chętnie żywią się one zarówno pokarmem roślinnym, jak i zwierzęcym. Do ich ulubionych przysmaków należą owoce, nasiona oraz ziarna zbóż. Polują także na małe ssaki, ryby i płazy. Niekiedy zdarza im się też spożywać jaja i pisklęta innych ptaków. Upatrzoną zdobycz chwytają samodzielnie lub z pomocą innych osobników. Czasem wykradają posiłek lisom i innym drapieżnikom. Nie stronią też od jedzenia odpadków z koszy na śmieci.
Gniazdowanie
Wrońce do budowy gniazd używają głównie gałęzi. Ich siedliska zwykle można zobaczyć na drzewach. Czasem jednak osiedlają się na półkach skalnych, w starych budowlach lub na słupach. Sporadycznie gniazdują w niewielkiej odległości nad ziemią. Samica jednorazowo składa od 3 do 4 jaj. Matka zajmuje się samodzielnie ich wysiadywaniem. W tym czasie partner dostarcza jej natomiast pożywienia. Okres inkubacji jaj trwa około 20 dni. Młode pozostają w gnieździe przez pierwszy miesiąc życia. Później je opuszczają.
Starsze potomstwo par czarnowronów często zostaje przy rodzicach przez długi czas. Osobniki te pomagają dorosłym okazom w zdobywaniu jedzenia dla młodszego rodzeństwa.
Przy okazji polecamy zapoznać się z artykułami:
- Antylopa Batesa
- Bekas kszyk – kszyk – bekas baranek
- Zwoje z Qumran – najważniejsze odkrycie archeologii biblijnej
- Czwarta rewolucja przemysłowa a nasze człowieczeństwo – część 2
- Starożytne mity – więcej niż tylko mity (cz. 2)
Źródło
1. https://en.wikipedia.org/wiki/Carrion_crow [dostęp: 11.12.2024]
© Źródło zdjęcia głównego: Wikimedia Commons. Autor: Marie-Lan Taÿ Pamart. Licencja: CC BY 4.0.
