Pingwin maskowy (Pygoscelis antarcticus), znany też jako pingwin antarktyczny, jest gatunkiem średniego ptaka zaliczanego do rodziny pingwinów (Spheniscidae). Naturalne środowisko życia tego zwierzęcia znajduje się na Oceanie Antarktacznym oraz w południowych rejonach Pacyfiku. Występuje ono na różnych wyspach zlokalizowanych w tym zakątku świata. To monotypowy gatunek, w obrębie którego nie wyróżnia się żadnych podgatunków.
Taksonomia
Pierwszy opis pingwina maskowego stworzył szkocki badacz Johann Reinhold Forster. Miało to miejsce w 1781 roku. Ptak początkowo został nazwany Aptenodytes antarctica. Zaklasyfikowano go zatem do tego samego rodzaju co pingwiny królewskie i cesarskie. Sytuacja ta uległa zmianie w 1990 roku. Wtedy to nowozelandzki ornitolog Graham Turbott zaliczył pingwina antarktycznego do rodzaju Pygoscelis. Określił go także innym mianem – Pygoscelis antarctica. W późniejszym czasie skorygowano występującą w nazwie pomyłkę ortograficzną, zastępując użyty w drugim członie nazwy rodzaj żeński rodzajem męskim. W ten sposób powstała forma Pygoscelis antarcticus, która obowiązuje do dnia dzisiejszego.
Jak wygląda pingwin maskowany
Długość ciała pingwina maskowego waha się od 68 do 76 cm. Masa ciała przeciętnego osobnika mieści się natomiast w przedziale od 3,2 do 5,3 kg. Aktualna waga zwierzęcia zależy przede wszystkim od pory roku. Samice z reguły są nieco mniejsze i lżejsze od swych potencjalnych partnerów.
Dorosłe okazy można łatwo rozpoznać po czarnych płetwach zakończonych białą krawędzią. Ich wewnętrzną stronę wyróżnia natomiast jasne umaszczenie. Okolice dzioba, a także szyja są białe i wyraźnie kontrastują z czerwono-brązowymi oczami. Pingwiny antarktyczne są doskonale przystosowanie do przemieszczania się po lądzie. Wszystko dzięki masywnie zbudowanym nogom oraz spłaszczonym stopom. Chód ptaków przypomina kołysanie. Czarny grzbiet oraz biały brzuch pozwalają zwierzęciu łatwo wtopić się w otoczenie. To sprzyja unikaniu zagrożenia ze strony drapieżników.
Występowanie pingwina antarktycznego
Pingwiny maskowe zamieszkują różne rejony półkuli południowej. Zasięg ich naturalnego występowania rozciąga się głównie na Antarktykę. Liczne populacje tych ptaków odnotowuje się także w Argentynie, na Wyspie Bouvet, w Chile, na Francuskich Terytoriach Południowych i Antarktycznych, Wyspach Georgii Południowej oraz Wyspach Sandwichu Południowego. Przedstawicieli tego gatunku spotyka się ponadto w Nowej Zelandii, na Wyspach Świętej Heleny i Tristan da Cunha oraz w południowych rejonach Afryki.
Ekologia
Pingwiny antarktyczne zalicza się do zwierząt drapieżnych. Żywią się one głównie rybami, krylami, krewetkami i kalmarami. Z reguły zdobywają pożywienie, żerując w odległości około 80 km od brzegu. Pingwiny są świetnymi pływakami. Mogą spędzać długie godziny w zimnej wodzie. Jest to możliwe za sprawą gęstych piór zapewniających ciału wodoodporność. Istotną rolę w tym aspekcie odgrywa również gruba tkanka tłuszczowa oraz specyficzny układ naczyń krwionośnych w kończynach dolnych. Wymienione czynniki przesądzają o możliwości utrzymania stałej temperatury ciala.
Pingwiny maskowe stanowią przysmak kilku drapieżników. Na pływające w morzu osobniki polują lamparty morskie (Hydrurga leptonyx). Zwierzęta te rokrocznie przyczyniają się do nawet kilkunastoprocentowego spadku populacji pingwinów. Także ptaki przebywające na lądzie nie mogą czuć się w pełni bezpiecznie. Ich naturalnymi wrogami w tym środowisku są: wydrzyk brunatny (Stercorarius antarcticus), wydrzyk antarktyczny (Stercorarius maccormicki) oraz petrelec olbrzymi (Macronectes giganteus). Ptaki te stwarzają największe zagrożenie dla jaj i młodych piskląt.
Pingwin maskowy – zachowanie
Głównym materiałem budulcowym wykorzystywanym przez pingwiny antarktyczne do konstruowania gniazd są kamienie. Tam samica składa zazwyczaj dwa jaja. Młode wykluwają się z nich po upływie niewiele ponad miesiąca. Dla pisklęcia charakterystyczny jest szary grzbiet oraz biały brzuszek. Mniej więcej czterotygodniowe pisklęta łączą się w większe gromady złożone z wyłącznie młodych osobników. Dwumiesięczne zwierzęta zmieniają upierzenie, które staje się podobne do upierzenia dorosłych osobników. Następnie przenoszą się na morze.
Pingwiny maskowe zapadają w sen ponad 10 000 razy dziennie. Jeden odpoczynek trwa zazwyczaj około 4 sekund. Może on dotyczyć zarówno obu półkul, jak i jednej. W sumie każda półkula mózgu śpi przez ponad 11 godzin w ciągu dnia. Pingwiny słyną z agresywnego zachowania.
Status ochrony
W 2018 roku Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) oszacowała populację pingwinów antarktycznych na około 8 milionów dorosłych osobników. Ogólnie jej liczebność wykazuje trend malejący. Nie są to jednak znaczące spadki. Dlatego gatunek ten od lat widnieje na liście gatunków najmniejszej troski. Oznacza to, że w najbliższym czasie nie grozi mu wyginięcie.
Główne zagrożenie dla pingwina maskowego stanowi zmniejszanie się liczebności kryli w oceanach. Ograniczony dostęp do pożywienia wpływa negatywnie na zdolności zwierzęcia do rozmnażania się. Do zwiększonej śmiertelności wśród ptaków przyczyniają się też erupcje wulkaniczne.
Przy okazji polecamy zapoznać się z artykułami:
- Mornel
- Łabędź czarny
- Czy lis zje kota? Odpowiedź może Cię zdziwić!
- Najstarsze drzewa na świecie – czy aby na pewno mają aż tyle lat?
- Fukuipteryx prima – ptak, który podciął skrzydła naukowcom
Źródło
1. https://en.wikipedia.org/wiki/Chinstrap_penguin [dostęp: 17.03.2025]
© Źródło zdjęcia głównego: Canva.
