Pyton tygrysi (Python molurus) jest gatunkiem węża zaliczanego do rodziny pytonów (Pythonidae). Gady te żyją w Azji Południowo-Wschodniej oraz w tropikalnych i subtropikalnych rejonach Półwyspu Indyjskiego. To jeden z największych węży na świecie. Rozmiarami ciała zazwyczaj ustępuje on jednak swojemu kuzynowi pytonowi birmańskiemu (Python bivittatus). Standardowy osobnik dorasta do około 3 metrów długości. Przedstawiciele tego gatunku wyróżniają się dość jasnym ubarwieniem ciała. Tak jak wszystkie pytony, nie wytwarzają one jadu. Swoje ofiary uśmiercają poprzez uduszenie, owijając się wokół ich ciał.
Opis
Ciała pytonów tygrysich ubarwione są na biało lub żółto. Od jasnego tła wyraźnie odcinają się ciemnobrązowe plamy zdobiące skórę na całej jej długości. Plamy te są oddzielone od siebie ciemnymi pręgami. Ich rozkład jest bardzo nieregularny. Na umaszczenie zwierzęcia ogromny wpływ mają warunki środowiskowe. Osobniki zasiedlające Płaskowyż Dekanu i Ghaty Wschodnie są dość jasne. Natomiast.okazy pochodzące z górskich lasów Ghatu Zachodniego i Asamu można z łatwością rozpoznać po ciemniejszym ubarwieniu.
Węże zamieszkujące terytorium Indii standardowo mierzą około 3 metrów długości. Niektóre z nich są krótsze, a niektóre dłuższe o mniej więcej 30 cm. Sporadycznie zdarzają się też osobniki o długości dochodzącej do 3,6 m. Największy odnotowany okaz miał 4,5 metra długości przy masie ciała na poziomie 52 kg. Został on schwytany na terenie Pakistanu. Tak duże pytony tygrysie należą jednak do rzadkości.
Występowanie i siedlisko pytona tygrysiego
Zasięg naturalnego występowania pytona tygrysiego rozciąga się w kierunku południowym od Himalajów. Wąż zasiedla sporą część subkontynentu indyjskiego. Spore populacje stwierdza się też w południowym Nepalu i Bhutanie, na Sri Lance, w południowo-wschodnim Pakistanie, w Bangladeszu. Najprawdopodobniej zasiedla także północne rejony Birmy. Nie ma zbyt wielkich wymagań środowiskowych. Żyje zarówno na łąkach i mokradłach, jak i w lasach liściastych czy u podnóża gór. Przedstawicieli tego gatunku nierzadko spotyka się też w dolinach rzecznych. Pytony lubią przebywać w pobliżu zbiorników wodnych. Dostęp do wody jest im bowiem niezbędny do życia. Jako kryjówki zwykle wykorzystują opuszczone nory ssaków oraz dziuple drzew. Za schronienie mogą im służyć także trzcinowiska i namorzynowe zarośla.
Zachowanie
Pytony tygrysie żyjące na wolności zwykle poruszają się wolno i ociężale. Zazwyczaj przemieszczają się w prostej linii, posuwając się do przodu dzięki ruchom żeber. Nie są zbyt agresywne. Nawet w obliczu zagrożenia rzadko atakują przeciwnika. Poruszają się głównie ruchem prostoliniowym, przesuwając ciało dzięki żebrom. Gady te potrafią doskonale pływać. Mogą zanurzyć się całkowicie na okres kilku minut. Rzadko jednak oddalają się od brzegu akwenu.
Odżywianie
Pytony tygrysie – tak jak wszystkie inne węże – żywią się mięsem. Ich łupem najczęściej padają ssaki. Zdarza się jednak, że polują też na inne gady, płazy oraz ptaki. Wąż w trakcie łapania ofiary otwiera szeroko pysk i macha energicznie ogonem. Następnie owija ofiarę swoim ciałem, skutecznie ją dusząc. Po uśmierceniu zdobyczy połyka ją w całości. Co ciekawe, jest w stanie wchłonąć zdobycz większą od własnej średnicy ciała. Skierowane ku tyłowi zęby efektywnie blokują ofierze drogę ucieczki. Po spożyciu obfitego posiłku zwierzę trawi go przez wiele tygodni. W tym czasie nie pobiera żadnego pokarmu. Odnotowano przypadki osobników, które nic nie jadły przez całe dwa lata.
Pyton tygrysi – rozmnażanie
Pytony tygrysie zalicza się do zwierząt jajorodnych. Samice jednorazowo składają około 100 jaj. Pozostają przy nich aż do momentu wyklucia, ogrzewając je własnym ciałem i chroniąc przed drapieżnikami. Z jaj po upływie kilku miesięcy wylęgają się młode, które początkowo mają od 45 do 60 cm długości. Ich rozmiary ciała szybko ulegają jednak zwiększeniu. W Indiach istnieją specjalne komory klimatyczne, w których ogrzewa się jaja porzucone przez samicę.
Status ochronny
Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) klasyfikuje pytona tygrysiego jako gatunek bliski zagrożenia wyginięciem. Populacja węży na przestrzeni ostatnich kilku lat głównie systematycznie się zmniejsza. Do tego stanu rzeczy przyczynia się głównie utrata naturalnych siedlisk, a także masowe polowania na te zwierzęta.
Systematyka
Pytona tygrysiego uważa się za gatunek monotypowy. Niegdyś w jego obrębie wydzielano pytona birmańskiego. Obecnie jednak Python bivittatus jest traktowany jako osobny gatunek węży.
Przy okazji polecamy zapoznać się z artykułami:
- Pyton birmański
- Puszczyk uralski – sowa uralska
- Puszczyk zwyczajny
- Ile żyje patyczak, jak o nie dbać oraz co jedzą
- Przyszłość religii – cz. 1: Obecna sytuacja
- Przyszłość religii – cz. 2: Widmo apokalipsy
Źródło
1. https://en.wikipedia.org/wiki/Indian_python [dostęp: 03.09.2025]
© Źródło zdjęcia głównego: Wikimedia Commons. Autor: Paul Asman and Jill Lenoble. Licencja: CC BY-SA 3.0.
