Rola fizjoterapii w rozwoju motorycznym niemowląt i małych dzieci

Każdy rodzic pragnie, by jego dziecko rozwijało się prawidłowo. Fizjoterapia odgrywa kluczową rolę we wspieraniu rozwoju motorycznego niemowląt i małych dzieci, pomagając im osiągnąć pełnię swoich możliwości.

Pierwsze lata życia to okres intensywnego rozwoju, w którym dzieci zdobywają nowe umiejętności motoryczne w zaskakującym tempie. Fizjoterapia, jako dziedzina nauki zajmująca się m.in. ruchem, odgrywa niezwykle ważną rolę we wspieraniu tych procesów. Dzięki odpowiednim ćwiczeniom i zabiegom fizjoterapeuta może pomóc dziecku w osiągnięciu optymalnego rozwoju ruchowego, nawet jeśli pojawią się jakieś opóźnienia lub trudności.

Fizjoterapia dziecięca

Fizjoterapia dziecięca, nazywana również fizjoterapią pediatryczną, zajmuje się profilaktyką, diagnostyką i leczeniem problemów wieku dziecięcego, które związane są w głównej mierze z narządem ruchu (kości, stawy, mięśnie, powięź, więzadła itd.). Jednak nie tylko układ ruchu podlega rehabilitacji. Dzięki odpowiednio dobranym metodom można oddziaływać na inne układy, takie jak układ nerwowy, pokarmowy czy endokrynny.

Celem jest wsparcie dziecka w osiągnięciu jak najwyższego poziomu samodzielności w wykonywaniu codziennych czynności. Fizjoterapia dziecięca jest szerokim działem medycyny, z wieloma specjalizacjami, np. fizjoterapia niemowląt, fizjoterapia dzieci niepełnosprawnych, fizjoterapia dzieci z wadami wrodzonymi, fizjoterapia młodzieży. Zapisując dziecko do fizjoterapeuty dziecięcego, należy wcześniej dowiedzieć się, w jakiej dziedzinie się specjalizuje¹.

Wskazania do fizjoterapii pediatrycznej

Kiedy warto skonsultować się z fizjoterapeutą dziecięcym? Wskazań do fizjoterapii pediatrycznej jest wiele, poniżej główne z nich:

– uszkodzenia okołoporodowe,

– zaburzenia napięcia mięśniowego (podwyższone i obniżone),

– zaburzenia ortopedyczne (wady stóp, skoliozy, asymetrie, wady postawy, dysplazja stawu biodrowego, urazy),

– choroby pulmunologiczne (astma, mukowiscydoza),

– choroby neurologiczne (mózgowe porażenie dziecięce),

– choroby genetyczne (zespół Downa, zespół Pradera-Williego, zespół Angelmana),

– choroby reumatyczne (młodzieńcze idiopatyczne zapalenie stawów),

– wcześniactwo,

– zaburzenia rozwoju psychomotorycznego dziecka,

– zachowania dziecka wzbudzające podejrzenia².

Wskazania do fizjoterapii w wieku niemowlęcym

Wśród maluszków rodzice muszą ze szczególnością zwracać uwagę na poszczególne etapy rozwoju motorycznego dziecka. Poniższe zachowania (lub ich brak) należy skonsultować z fizjoterapeutą:

– prężenie się dziecka,

– asymetria ruchów dziecka (wykonywanie ruchów jedynie jedną ze stron),

– wiotkość ciała podczas prób brania dziecka na ręce,

– niepodejmowanie prób raczkowania, siadania i chodzenia (zwłaszcza pod koniec 1. roku życia),

– wyginanie się w kształt litery C,

– zaciśnięte piąstki po 3. miesiącu życia,

– brak chęci do zabawy i poznawania otoczenia,

– obecność przetrwałych odruchów pierwotnych,

– brak osiągania charakterystycznych punktów rozwojowych dla danego wieku,

– nawykowe układanie się na jednym boku.

Przyjmuje się, że każde dziecko po ukończeniu 3. miesiąca powinno odbyć wizytę kontrolną u fizjoterapeuty pediatrycznego¹.

Metody fizjoterapeutyczne

Fizjoterapia proponuje szeroki wachlarz metod pracy z dziećmi, zarówno z tymi najmłodszymi, jak i starszymi. Do nich zaliczamy:

– masaż Shantala,

– integrację sensoryczną,

– metodę NDT-Bobath,

– metodę Vojty,

– metodę Prechtla,

– trójpłaszczyznową manualną terapię wad stóp,

– metodę FITS,

– metodę PNF,

– kinesiotaping³.

Zakończenie

Fizjoterapia dziecięca daje nadzieję na poprawę funkcjonowania dzieci z różnymi problemami zdrowotnymi. Dzięki odpowiednio dobranym ćwiczeniom i zabiegom możemy pomóc naszym pociechom osiągnąć pełnię ich możliwości, aby mogły cieszyć się aktywnym dzieciństwem. Pamiętajmy, że każdy mały krok naprzód jest ważny i zbliża nas do celu.

Polecamy również poniższe artykuły:

• Sześć sposobów ochrony dzieci przed otyłością
• Jak zachęcić dzieci do picia ziół?
• Rywalizacja wśród dzieci

Przypisy

1. K. Radlak, Fizjoterapia dziecięca, Fizjoterapeuty.pl, 27.12.2023, https://fizjoterapeuty.pl/fizjoterapia/fizjoterapia-dziecieca.html [10.09.2024].
2. Fizjoterapia dzieci – słów kilka, Goonclinic.pl, https://www.goonclinic.pl/fizjoterapia-dzieci-slow-kilka/ [10.01.2024].
3. Metody Terapii – Kompleksowe podejście do rehabilitacji dziecka: https://babyfizjo.pl/metody-tarapii/ [10.09.2024].

© Źródło zdjęcia głównego: Canva.