Murena olbrzymia (Gymnothorax javanicus) jest gatunkiem ryby węgorzokształtnej zaliczanej do rodziny murenowatych (Muraenidae). To jeden z najcięższych i jednocześnie najdłuższych przedstawicieli tej rodziny.
Opis
Murena olbrzymia osiąga spore rozmiary ciała. Dorosłe osobniki mogą mieć nawet 3 metry długości (zazwyczaj jednak osiągają około 2,4 m długości). Waga przeciętnego okazu oscyluje natomiast na poziomie około 30 kg. Wydłużony tułów wyróżnia się brązowym ubarwieniem. Dorosłe mureny można łatwo poznać po zlokalizowanych za głową czarnych plamkach przypominających cętki lamparta. Młode ryby natomiast ubarwione są na żółto. Na ich ciałach widać duże czarne plamy, które z biegiem czasu ulegają zmniejszeniu.
Murena olbrzymia – występowanie i środowisko
Murena olbrzymia zasiedla rejon Indo-Pacyfiku. Spotyka się ją powszechnie w pasie ciągnącym się od wschodnich wybrzeży Afryki, w tym Morza Czerwonego, aż po Wyspy Hawajskie i Polinezję. Obecność przedstawicieli tego gatunku obserwuje się od Japonii na północy aż do Nowej Kaledonii i Fidżi na południu. Zazwyczaj przebywa w pobliżu lagun oraz zachodnich zboczy raf koralowych. Tam kryje się w głębokich nawet na 50 metrów szczelinach.
Biologia
Murena olbrzymia wykazuje wzmożoną aktywność w porze nocnej. To drapieżna ryba, która zdobywa pożywienie w okolicach raf. W trakcie polowania współpracuje z rybami z gatunku Plectropomus pessuliferus. Mureny przepędzają potencjalne ofiary z rafy, ułatwiając tym samym ich schwytanie przez Plectropomus pessuliferus. Z kolei wspomniane ryby zaganiają zdobycz w kierunku rafy. Znajdujące się w jej wnętrzu organizmy są bardziej narażone na atak ze strony mureny. W trakcie polowania reprezentanci obu gatunków komunikują się ze sobą za pomocą specjalnych sygnałów. W zlokalizowaniu i identyfikacji potencjalnych ofiar murenie olbrzymiej pomaga doskonale rozwinięty węch. Wzrok podczas polowania nie odgrywa już natomiast aż tak znaczącej roli.
W skład diety mureny olbrzymiej wchodzą przede wszystkim ryby (m.in. ognice wachlarzopłetwe – Pterois miles). Niekiedy żywi się ona również skorupiakami. Dorosłej murenie ze względu na rozmiary ciała nie grozi raczej niebezpieczeństwo ze strony żadnego innego morskiego drapieżnika. Niekiedy jednak rywalizuje ona o pożywienie z żyjącymi w okolicach raf rekinami. W pobliżu mureny często pływają ryby filtratory, które czyszczą jej otwór gębowy z resztek pokarmowych.
Rozmnażanie mureny olbrzymiej
Młode mureny stają się dorosłe w wieku od 2 do 3 lat. Rozmnażają się one tylko raz w ciągu całego życia. W tym celu przemierzają dystans kilku tysięcy kilometrów. U muren olbrzymich niekiedy stwierdza się obojnactwo. W większości przypadków ryby te jednak są samcami albo samicami. W trakcie kopulacji osobniki przeciwnych płci splatają się ze sobą. Wówczas dochodzi do zapłodnienia jaj. Następnie samica składa ikrę złożoną z kilku tysięcy jaj, które przez jakiś czas dryfują swobodnie w oceanicznych wodach. Później wylęgają się z nich młode ryby. Ich rodzice natomiast kończą żywot niedługo po złożeniu jaj.
Zagrożenia
Mureny olbrzymie zazwyczaj nie są agresywne w stosunku do ludzi ani innych stworzeń niebędących ich ofiarami. Jednak bezpośredni kontakt z tymi rybami jest niebezpieczny dla człowieka z uwagi na zgromadzone w ich organizmach toksyny. Spożycie mureny zwykle prowadzi do różnych poważnych chorób. Może też wywoływać śpiączkę, a w skrajnych przypadkach nawet śmierć.
Przy okazji polecamy zapoznać się z artykułami:
- Kiełb pospolity – kiełb krótkowąsy – kiełb
- Jesiotr bałtycki
- Czy ćmy gryzą ludzi i jak długo żyją w domu?
- Brachiozaur
- Świnka morska jak kawał… bawołu!
Źródło
1. https://en.wikipedia.org/wiki/Giant_moray [dostęp: 02.04.2025]
© Źródło zdjęcia głównego: Canva.
