Suzu gangesowy – delfin gangesowy – delfin indyjski – susuka

Zobacz również
Strona głównaEncyklopedia zwierzątSsakiSuzu gangesowy – delfin gangesowy - delfin indyjski – susuka

Suzu gangesowy, suzu, delfin gangesowy, delfin indyjski, susuka (Platanista gangetica) to gatunek słodkowodnego delfina. Zaliczany jest do rodziny Platanistidae. Występuje w rzece Ganges oraz w innych rzekach Azji Południowej, przede wszystkim na terytorium Indii, Nepalu i Bangladeszu. Jest blisko spokrewniony jest z mniejszym delfinem induskim, który zamieszkuje dorzecze Indusu w Pakistanie i północno-zachodnich Indiach.

Zwierzę to znane jest również pod nazwą susu. Lokalnie określane jako shihu (język asamski: শিহু) w stanie Asam) oraz shushuk (język bengalski: শুশুক) w Bengalu Zachodnim i Bangladeszu. Rząd Indii uznał delfina gangesowego za Narodowe Zwierzę Wodne. Miasto Guwahati – jedno z największych w północno-wschodnich Indiach – przyjęło go jako swój oficjalny symbol faunistyczny. Pierwsze udokumentowane wystąpienie gatunku w rzece Hooghly zostało opisane przez szkockiego botanika i przyrodnika Williama Roxburgha.

Opis

Szkielet delfina gangesowego można zobaczyć w Muzeum Historii Naturalnej i Terytorium Uniwersytetu w Pizie. Gatunek wyróżnia się prostokątną, grzbietową płetwą o kształcie przypominającym grzbiet. Samice zazwyczaj są większe od samców. Ubarwienie ciała waha się od jasnobrązowego, przez czekoladowy i ciemnoszary, aż po jasnoniebieski.

Charakterystyczny jest wydłużony, smukły pysk uzbrojony w ostre i bardzo spiczaste zęby. Jest to cecha wspólna dla wielu słodkowodnych delfinów. Zwierzęta mają zaokrąglony brzuch. W połączeniu z prostokątną płetwą grzbietową sprawia on, że sylwetka wydaje się masywniejsza niż u innych gatunków delfinów. Płetwy piersiowe i płaty ogona są duże i szerokie.

Delfin indyjski ma charakterystycznie zaokrągloną głowę z tzw. melonem, wykorzystywaną do echolokacji – zdolności niezbędnej, ponieważ zwierzęta mają bardzo słaby wzrok. Ich oczy są małe. Wynika to z życia w mętnych wodach rzek. Przeciętnie osiągają długość od 2,2 do 2,6 metra (7–8 stóp). Najstarszy odnotowany osobnik, samiec, miał 199 cm długości. Dożył 28 lat. Naukowcy przypuszczają, że susuki mogą żyć nawet do 30 lat.

Systematyka delfina gangesowego

Delfin gangesowy został formalnie opisany dwukrotnie w 1801 roku jako Delphinus gangeticus –przez Heinricha Juliusa Lebecka oraz Williama Roxburgha. Obaj badacze najprawdopodobniej korzystali z tego samego okazu typowego, złowionego pod koniec 1797 roku w okolicach Kalkuty i przesłanego do Muzeum Huntera w Londynie. Choć oryginalny eksponat prawdopodobnie uległ zniszczeniu podczas II wojny światowej, wcześniej wykonano odlew dzioba i części żuchwy. Dziś przechowywane są one w Muzeum Historii Naturalnej w Londynie.

Przez lata trwały spory o to, komu należy się pierwszeństwo w opisie gatunku. Badania przeprowadzone przez Kinzego w 2000 roku wykazały, że publikacja Lebecka ukazała się 24 sierpnia, podczas gdy tekst Roxburgha najprawdopodobniej dopiero we wrześniu. Tym samym to Lebecka uznaje się dziś za autora pierwotnego opisu gatunku. W 1835 roku Elisha Gray nadał delfinowi nazwę Platanista gangetica. Obowiązuje ona do dziś.

Początkowo delfin gangesowy i delfin induski klasyfikowane były jako jeden gatunek – Platanista gangetica. W latach 70. XX wieku uznano je za odrębne gatunki. W latach 90. ponownie scalono je w jeden. Najnowsze badania genetyczne i analizy budowy czaszki jednoznacznie potwierdzają, że są to dwa różne gatunki.

Etymologia

Delfin gangesowy znany jest pod wieloma nazwami lokalnymi. Różnią się one w zależności od regionu. Najczęściej występująca nazwa to susu. Funkcjonuje ona jako popularne określenie tego gatunku w całym jego zasięgu. W języku hindi spotyka się także formy soons, soans lub soos. W bengalskim używa się nazwy shushuk, a w asamskim – hiho lub hihu. W Nepalu delfin znany jest jako shus lub suongsu.

W tradycji hinduistycznej bywa nazywany bhagirath. Nawiązuje to do mitycznego króla Bhagirathy, który według legendy sprowadził Ganges na ziemię. W sanskrycie średniowiecznym delfina określano mianem shishumar. W czasach Imperium Mogołów znany był jako pani suar. Dosłownie oznaczało to „wodna świnia”.

Delfin gangesowy – występowanie

Delfin gangesowy zamieszkuje systemy rzeczne Gangesu, Brahmaputry i Meghny oraz rzek Karnaphuli i Sangu na terenie Bangladeszu i Indii, a także rzeki Sapta Koshi i Karnali w Nepalu. Preferuje głębokie baseny rzeczne oraz miejsca z wirującymi prądami wstecznymi. Szczególnie upodobał sobie tereny, gdzie rzeki bądź łączą się tworząc ostre zakola, bądź rozdzielają się na wyspy śródrzeczne. Często występuje powyżej i poniżej takich wysp oraz w rejonach złożonych meandrów i zbiegu nurtów.

Zachowanie

Delfin gangesowy prowadzi raczej samotniczy tryb życia. Najczęściej obserwuje się pojedyncze osobniki lub pary. Rzadko wyskakuje ponad powierzchnię wody. Jest płochliwy, zwłaszcza w pobliżu łodzi. Znacznie utrudnia to jego obserwację. W XIX wieku jego zachowanie zilustrowano w książkach przyrodniczych jako skryte i ostrożne.

Wokalizacja i echolokacja

Zwierzę doskonale radzi sobie w mętnych wodach rzek dzięki echolokacji. Umiejętność ta pozwala mu unikać przeszkód i polować. Równie skutecznie działa w naturalnym środowisku, jak i w przejrzystej wodzie w niewoli. Chociaż potrafi wydawać dźwięki przypominające gwizdy, zdarza się to rzadko. Sugeruje to, że nie służą one do komunikacji. Najczęściej rejestruje się u niego klikanie, serie impulsów oraz świergoty – typowe dźwięki echolokacyjne. Fale dźwiękowe są podobne do tych emitowanych przez delfina amazońskiego. Obejmują częstotliwości poniżej 15 kHz. Maksymalny zakres może sięgać od 15 do 60 kHz.

Echolokację wykorzystuje się także do badań liczebności populacji, prowadząc tzw. akustyczne monitoringi. Metoda ta jest jednak wciąż rozwijana – kosztowna i wymagająca zaawansowanej technologii. Ze względu na niemal całkowitą ślepotę, delfin gangesowy „widzi” otoczenie właśnie za pomocą ultradźwięków. Odbijają się one od ryb i innych organizmów wodnych, pozwalając mu skutecznie rozpoznawać ofiary.

Rozmnażanie

Delfin gangesowy nie ma określonego sezonu rozrodczego. Po ciąży trwającej od 8 do 12 miesięcy samica rodzi jedno młode. Pozostaje ono przy matce przez około rok.

Dieta

Delfin indyjski poluje za pomocą echolokacji. Żywi się przede wszystkim skorupiakami, takimi jak krewetki oraz rybami. W jego diecie mogą pojawić się również ptaki wodne i żółwie.

Przy okazji polecamy zapoznać się z artykułami:


Źródło:

1. https://en.wikipedia.org/wiki/Ganges_river_dolphin [dostęp: 11.10.2025]

© Źródło zdjęcia głównego: Wikimedia Commons. Autor: Munshi Abul Barakat. Licencja: CC BY 4.0.

Jeśli podzielasz naszą misję i chciałbyś wesprzeć nasze działania, możesz to zrobić:

Z góry dziękujemy za okazaną nam pomoc!

Zobacz również
Poprzedni artykuł
Następny artykuł

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Proszę wpisać swój komentarz!
Proszę podać swoje imię tutaj

Popularne artykuły