Białorzytka płowa (Oenanthe isabellina) to mały ptak wróblowy. Dawniej zaliczano ją do drozdów (Turdidae), ale obecnie należy do muchołówkowatych (Muscicapidae). Żywi się owadami i jest ptakiem wędrownym. Zamieszkuje stepy i otwarte tereny. Rozmnaża się w południowej Rosji i Azji Środkowej, aż po północny Pakistan. Na zimę migruje do Afryki i północno-zachodnich Indii. W Europie Zachodniej pojawia się bardzo rzadko.
Białorzytka płowa przypomina samicę białorzytki zwyczajnej, ale jest większa (15–16,5 cm). Ma bardziej wyprostowaną postawę i płowe ubarwienie. Na ogonie ma więcej czerni. Jej nazwa odnosi się do pergaminowego koloru upierzenia. Pokrywy pachowe i podskrzydłowe są białe, w przeciwieństwie do szarych u białorzytki. Samiec i samica wyglądają podobnie.
Opis
Białorzytka płowa ma piaskowo-brązowe upierzenie z szarawo-żółtym odcieniem. Dół grzbietu jest jasny, kuper i pokrywy nadogonowe są białe. Pióra ogona mają ciemnobrązowe końce z jasnymi obrzeżami i białą podstawą. Pasek nad okiem jest kremowy, a pokrywy uszne jasnobrązowe. Brzuch jest kremowobiały, pierś piaskowa, a pokrywy podogonowe płowe. Skrzydła są ciemnobrązowe z jasnymi krawędziami. Dziób i nogi są czarne, a oczy brązowe.
Ptak jest większy i jaśniejszy od białorzytki zwyczajnej. Ma też dłuższy dziób i jaśniejsze pióra przy uszach.
Upierzenie zmienia dwa razy w roku: w lecie całkowicie, a w zimie częściowo. Głos to krótki „ćwir” lub głośny gwizd. Przypomina śpiew skowronka i zawiera naśladowanie innych ptaków.
Zasięg i siedlisko
Białorzytka płowa wędruje między Europą, Azją a Afryką. Rozmnaża się w południowej Rosji, w rejonie Morza Kaspijskiego, w Mongolii i Iranie. Zimuje w Afryce i Indiach. Latem czasami pojawia się w Grecji, Algierii i Tunezji.
Białorzytka płowa żyje na otwartych terenach, stepach i półpustyniach. Zimą wybiera podobne miejsca, w których występują także rzadkie krzewy i piaszczysta gleba.
Zachowanie
Białorzytka płowa jest aktywna i ruchliwa. Ciągle skacze po ziemi, unosi się w powietrze lub siada na krzewach. Trzyma się wyprostowana i często porusza ogonem. Żeruje głównie na ziemi, szukając owadów. Jej dieta to mrówki, pasikoniki, muchy, pająki i larwy owadów. Czasami zjada też różne nasiona.
Zimą żyje samotnie, ale w czasie migracji może łączyć się z innymi gatunkami białorzytek. W okresie lęgowym samce wykonują zaloty, śpiewając i prezentując swoje skrzydła. Gniazduje w norach gryzoni lub wykopuje dla siebie nowe. Gniazdo buduje z suchych traw.
Samica składa 4–6 jaj, zwykle pozbawionych znaków szczególnych.
Rodzice karmią pisklęta owadami. Po dwóch tygodniach młode są wypędzane z terytorium pary.
Lęgi zaczynają się w marcu w Turcji, a w Azji Środkowej w maju. Na południu mogą wystąpić dwa lęgi.
Status
Białorzytka płowa ma bardzo szeroki zasięg (11,7 mln km²). Populacja wynosi 26–378 milionów osobników. Liczebność jest stabilna.
Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) uznaje ją za gatunek najmniejszej troski („least concern”).
Przy okazji polecamy zapoznać się z artykułami:
- Amphiprion – błazenki – ryby klowny – ryby ukwiałowe
- Luszczyk wirginski
- Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba i jego zaskakujące odkrycia
- Fukuipteryx prima – ptak, który podciął skrzydła naukowcom
- Wieża Babel – świadectwa pozabiblijne
Źródło
1. https://en.wikipedia.org/wiki/Isabelline_wheatear [dostęp: 18.11.2024].
© Źródło zdjęcia głównego: Wikimedia Commons. Autor: Imran Shah. Licencja: CC BY-SA 2.0.
