Rzekotka drzewna (Hyla arborea) jest gatunkiem niewielkiego płaza zaliczanego do rodziny rzekotkowatych (Hylidae). To żaba, która większość swojego życia spędza na drzewach.
Niegdyś uznawano ją za gatunek monotypowy. Dlatego zasięg jej występowania obejmował znaczną część Europy, Azji oraz północnej Afryki. Później jednak wyodrębniono kilka innych gatunków tych płazów. Były to między innymi: Hyla intermedia zasiedlająca Włochy, Hyla molleri pochodząca z Półwyspu Iberyjskiego, Hyla meridionalis żyjąca w południowo-zachodniej Europie i północnej Afryce oraz Hyla orientalis spotykana we wschodniej Europie, Turcji i rejonie Morza Czarnego i Kaspijskiego. Na tej podstawie wskazano, że rzekotki drzewne zamieszkują tylko Europę. Spotyka się je na obszarze od Francji aż po Polskę i Grecję.
Opis
Rzekotki drzewne wyróżniają się niewielkimi rozmiarami ciała. Samice zwykle osiągają od 4 do 5 cm długości. Samce są nieco mniejsze. Z reguły mierzą od 3,2 do 4,3 cm długości. Żaby te wyróżnia smukła sylwetka i długie kończyny. Grzbiet pokrywa gładka skóra, która na brzuchu staje się bardziej ziarnista. Umaszczenie zwierzęcia podlega ciągłym zmianom. Na ten stan rzeczy wpływ mają zarówno stan zdrowia zwierzęcia, jak i warunki środowiskowe. W naturze spotyka się zatem zarówno szare, jak i brązowe oraz zielone osobniki. Brzuch zwierzęcia jest biały. Część grzbietową od brzusznej oddziela ciemnobrązowy pas biegnący od okolic oczu po pachwiny. Osobniki płci żeńskiej mają białe gardła. U samców są one natomiast złotobrązowe, a w ich sąsiedztwie widnieją duże worki rezonatorowe.
Głowę rzekotki drzewnej wyróżnia zaokrąglony kształt. U tych żab świetnie widać błonę bębenkową oraz opadające wargi. Końcówki palców pokrywają specjalne krążki pozwalające płazowi na sprawne wspinanie się po krzewach i drzewach. Tylne kończyny są dłuższe i mocniejsze od przednich. Dzięki temu żaba może bez problemu wykonywać skoki na dalekie odległości.
Zasięg i siedlisko rzekotki drzewnej
Rzekotki drzewne zamieszkują tereny kontynentalnej Europy. Niekiedy spotyka się je również w północno-zachodniej Afryce oraz w umiarkowanej strefie Azji aż po Japonię. Żaby te zasiedlają także Wielką Brytanię. Przypuszcza się jednak, że obecnie żyjące tam osobniki pochodzą od okazów sztucznie wprowadzonych przez człowieka. Niemniej jednak niegdyś na Wyspach Brytyjskich występowały naturalne populacje zwierząt. Wyginęły one jednak w czasach nowożytnych na skutek odławiania płazów na potrzeby medycyny.
Rzekotki drzewne można spotkać w różnych środowiskach. Żyją one między innymi na wilgotnych łąkach i mokradłach, a także w trzcinowiskach. Często można je zobaczyć także w parkach, ogrodach,winnicach, sadach,jak również nad strumieniami, jeziorami oraz w lasach. Sporadycznie występują w gęstych i ciemnych kompleksach leśnych. Zwierzęta te na ogół dobrze znoszą krótkotrwałe susze. Dlatego można je czasem zobaczyć na bardziej suchych terenach.
Zachowanie
Rzekotki niegdyś traktowano jako żywe barometry. Ich uporczywe kumkanie zwykle zwiastowało bowiem nadchodzący deszcz. Dla rzekotki podstawowym składnikiem jadłospisu są owady. W ich diecie znajdują się również drobne stawonogi, między innymi pająki, muchy, chrząszcze, motyle oraz gąsienice. Umiejętność skakania pozwala im łatwo złapać potencjalną zdobycz. W okresie zimowym rzekotki drzewne zapadają w stan hibernacji. W tym czasie zwykle przebywają w kępach roślin, pod kamieniami, stertami liści lub w murach i piwnicach domów bądź budynków gospodarczych.
Rzekotka drzewna – rozmnażanie
Okres godowy rzekotek przypada na czas od marca do czerwca. Samce wydają charakterystyczne odgłosy wabiące partnerki. Zwykle robią to z niskiej roślinności lub płytkich zbiorników wodnych. Żaby te na ogół składają skrzek w stojących zbiornikach. Mogą to być stawy, jeziora, bagna lub kałuże. Ich jaja w liczbie około 1000 sztuk zwykle zbite są w struktury wielkości orzecha włoskiego. Kijanki wylęgają się z nich po upływie około 2 tygodni. Na swój pełny rozwój młode żaby potrzebują około 3 miesięcy. Później przekształcają się w dorosłe okazy. Zwykle dzieje się to na przełomie lipca i sierpnia. Rzekotki są długowieczne. Dożywają nawet 15 lat.
Status ochronny
Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) uznaje rzekotkę drzewną za gatunek najmniejszej troski. Jest to spowodowane głównie dużą liczebnością populacji tych zwierząt oraz brakiem jakichkolwiek przesłanek o możliwej zmianie tego stanu rzeczy. Co więcej, gatunek ten cechuje również szerokie rozmieszczenie i tendencje do zajmowania nowych siedlisk.
Rzekotce drzewnej najbardziej zagraża fragmentacja i niszczenie siedlisk oraz zanieczyszczenie terenów podmokłych. Wśród innych zagrożeń wymienia się także odławianie dla potrzeb rynku zoologicznego oraz drapieżnictwo ze strony ryb, zwłaszcza pstrągów. Na liczebność populacji tych żab niekorzystnie wpływa również rosnące natężenie promieniowania UVB oraz stosowanie nawozów sztucznych i pestycydów w rolnictwie.
Zwiększeniu liczby żab w środowisku naturalnym sprzyjają podejmowane w tym celu działania. Zalicza się do nich między innymi tworzenie nowych zbiorników rozrodczych, budowę korytarzy ekologicznych łączących miejsca rozrodu czy reintrodukcje. Takie przedsięwzięcia przyniosły pożądany skutek m.in. w Szwecji, na Łotwie oraz w Danii.
Przy okazji polecamy zapoznać się z artykułami:
- Prosionek szorstki
- Poświerka zwyczajna – poświerka szponiasta
- Teoria „naćpanej małpy” – czy człowiek wyewoluował dzięki halucynogenom?
- Człowiek – hybryda małpy i świni?
- Paradoks młodego, słabego Słońca
Źródło
1. https://en.wikipedia.org/wiki/European_tree_frog [dostęp: 26.08.2025]
© Źródło zdjęcia głównego: Canva.
