Większość osób doskonale wie, że żyrafy (Giraffa camelopardalis) to najwyższe współcześnie żyjące zwierzęta lądowe. Dojrzałe samce dorastają nawet do 5,5 metra wysokości. Mogą one zatem bez problemu zajrzeć w okna budynków znajdujących się na drugim piętrze1. Niebotyczny – przynajmniej z punktu widzenia człowieka – wzrost to jednak nie jedyny powód, dla którego warto zainteresować się wspomnianymi ssakami. Ich tryb życia wielu osobom może wydawać się bowiem bardzo zaskakujący. Co zatem wypada wiedzieć o żyrafach? Dlaczego to jedne z najbardziej fascynujących przedstawicieli świata fauny?
Ile śpi żyrafa?
Człowiek standardowo śpi od 6 do 8 godzin na dobę. W porównaniu do żyraf jesteśmy ogromnymi śpiochami. Zwierzęta te przesypiają bowiem niewielką ilość czasu – tak krótką, że aż do lat 50. XX w. naukowcy sądzili, że żyrafy w ogóle nie śpią2. Nie jest to jednak prawda. Ssak odpoczywa, ale zwykle robi to nie dłużej niż 30 minut na dobę. Dotyczy to zwłaszcza osobników żyjących na wolności. Te muszą bowiem pozostawać w stałej gotowości do odparcia ataku ze strony drapieżników. Choć bowiem dorosłym żyrafom realnie zagrażają jedynie lwy, śpiące okazy stają się łatwym celem także dla innych mięsożerców. Osobniki trzymane w niewoli mogą sobie natomiast pozwolić na znacznie dłuższy odpoczynek. Niektóre z nich śpią snem przerywanym od 4 do 5 godzin na dobę. Robią to zwykle w nocy3.
Długość snu to jedno. Ciekawą kwestią pozostaje jednak pozycja ciała przyjmowana przez wypoczywające żyrafy. Starsze osobniki zwykle śpią na stojąco. Wiele żyraf przed zaśnięciem kładzie się jednak na brzuchu, uginając najpierw przednie kończyny, a następnie obniżając resztę ciała. Zwierzęta te śpią ze zgiętą do tyłu szyją i głową spoczywającą na udach bądź biodrach4.Taki widok bardzo trudno jest zaobserwować na żywo. Osoby, którym się to udało, mogą zatem uważać się za prawdziwych szczęściarzy.
Co je żyrafa?
Żyrafy gustują wyłącznie w pokarmie roślinnym. Do ich ulubionych przysmaków należą zwłaszcza rośliny z rodziny mimozowatych. Jedzą zarówno liście, jak i gałązki, a także pędy roślin i krzaki. Gustują także w różnego rodzaju ziołach i winoroślach, jak również w roślinach dyniowatych. Żyrafy – tak jak inne istoty żywe – mają pokarm zapewniony przez Boga. Już w raju Stwórca powiedział bowiem: a dla wszelkiego zwierzęcia polnego i dla wszelkiego ptactwa podniebnego, i dla wszystkiego, co się porusza po ziemi i ma w sobie pierwiastek życia, będzie pokarmem wszelka trawa zielona (Rdz 1, 30).
Z uwagi na znaczne rozmiary ciała dzienne zapotrzebowanie żyraf na pokarm jest duże. Przeciętny osobnik w ciągu całego dnia jest w stanie wchłonąć nawet 60 kg zielonki5. W pobieraniu i rozdrabnianiu pożywienia ssakom pomagają grube, chwytne wargi oraz długie, twarde języki.
Dieta osobników żyjących w ogrodach zoologicznych jest nieco inna niż tych przebywających w naturalnym środowisku. Pracownicy zoo z reguły karmią swoich podopiecznych sianem, gałązkami i liścmi wierzby, zielonką z lucerny, jabłkami oraz kapustą. Jadłospis osobników trzymanych w niewoli dodatkowo uzupełniają specjalne mieszanki paszowe w formie granulatu6.
Co ciekawe, żyrafy piją relatywnie niewiele wody. Zwykle robią to raz na kilka dni. W uzupełnianiu ewentualnych niedoborów płynów w organizmie zwierzętom pomaga bogata w zielone części roślin dieta. Spożywane przez ssaki liście i pędy zawierają bowiem dużo wody. Dlatego żywiące się nimi żyrafy z reguły nie odczuwają pragnienia pomimo sporadycznego odwiedzania wodopoju7.
Ile waży żyrafa?
Żyrafy odznaczają się sporymi rozmiarami ciała. Ich wysokość w kłębie wynosi około 3 metrów. Razem z głową i szyją dochodzi ona do około 5, czasem nawet 6 metrów. Młode żyrafy tuż po przyjściu na świat ważą mniej więcej 100 kg. Z czasem ich masa ciała ulega zwielokrotnieniu. U dorosłych samic może ona oscylować na poziomie około 830 kg. Samce na ogół są prawie 1,5 raza cięższe od swych partnerek. Ich waga może osiągać mniej więcej 1200 kg. Zdarzają się też osobniki płci męskiej o masie ciała na poziomie 1500 kg8.
Żyrafy mogą poszczycić się wyjątkowo dużym i mocnym sercem. Waży ono około 11 kg. Jest zatem tak duże jak 50 serc ludzkich. Pompuje 60 litrów krwi na minutę, uderzając w tym czasie około 90 razy (jeśli zwierzę znajduje się w stanie spoczynku). Ciśnienie tętnicze krwi żyrafy jest największe spośród wszystkich ssaków. Wynosi ono średnio 280/180 mmHg9.
Ile kręgów szyjnych ma żyrafa?
Długość szyi żyrafy wynosi około 2 metrów, a jej waga to mniej więcej 270 kg. Składa się ona z siedmiu kręgów szyjnych. Długość każdego z nich oscyluje na poziomie około 25 cm. Co ciekawe, liczba kręgów szyjnych u ludzi jest identyczna jak u żyraf. Nasze kręgi szyjne mają jednak tylko około 1,27 cm długości10.
Co jeszcze warto wiedzieć o żyrafach?
Żyrafy na ogół żyją w niewielkich stadach złożonych z samic z młodymi. Samce z reguły prowadzą samotniczy tryb życia. Zdarza się jednak, że łączą się w małe, złożone z kilku osobników grupy. Wykazują ogromne przywiązanie do swojego terytorium, dlatego rzadko udają się w dalsze wędrówki. Żyrafy najczęściej można spotkać w towarzystwie zebr i antylop. W takich mieszanych grupach pełnią funkcję dalekowzrocznego wartownika. Mają bowiem doskonale rozwinięty wzrok i są w stanie dostrzec drapieżniki nawet z dalszej odległości11.
Żyrafy zwykle przemieszczają się tzw. inochodem. Polega on na jednoczesnym naprzemiennym podnoszeniu nóg lewych i prawych (przedniej i tylnej). Są w stanie biegać dość szybko. Na krótkich dystansach rozwijają prędkość do około 48 km/h. Już po kilkunastu minutach muszą jednak zatrzymać się i odpocząć. W przeciwnym razie groziłby im zawał serca12.
W okresie godowym samce walczą ze sobą o dostęp do partnerek. Młode żyrafy przychodzą na świat po około 15-miesięcznej ciąży. Samice rodzą na stojąco, dlatego młode w trakcie porodu spadają z wysokości około 2 metrów. Matki karmią potomstwo mlekiem przez około 4 tygodnie. Jednak już trzytygodniowe maluchy są w stanie zjadać liście. Umiejętność dokładnego przeżuwania pokarmu pojawia się u nich w czwartym miesiącu życia13.
Przy okazji polecamy zapoznać się z artykułami:
- Wróbel a mazurek – jaka jest pomiędzy nimi różnica?
- Ile żyją biedronki oraz inne ciekawostki
- Stornia – flądra
- Skąd się biorą cuda nadprzyrodzone?
- Jaki jest wiek Ziemi?
Przypisy
1. I. Szulim, Ciekawostki o żyrafach. Najwyższe zwierzę na Ziemi zaskakuje na każdym kroku, National Geographic, 31.05.2024, https://www.national-geographic.pl/przyroda/ciekawostki-o-zyrafach-co-warto-wiedziec-o-najwyzszych-zwierzetach-zyjacych-na-ziemi/, dostęp: 01.09.2025.
2. Ł. Jureczko, Nie uwierzycie, w jakiej pozycji śpią żyrafy. To najsłodszy widok na świecie, Świat Zwierząt, 14.09.2019, https://swiatzwierzat.pl/zwierze-140919-zyrafa, dostęp: 01.09.2025.
3. Żyrafa sawannowa, Wikipedia, https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%BByrafa_sawannowa, dostęp: 01.09.2025.
4. Ł. Jureczko, Nie uwierzycie…, dz. cyt.
5. Żyrafa sawannowa, Media Nauka, https://www.medianauka.pl/zyrafa, dostęp: 01.09.2025.
6. Co je żyrafa: Jak wygląda ich dieta, Zwierzęta nad Potokiem, https://zwierzakinadpotokiem.pl/co-je-zyrafa-jak-wyglada-ich-dieta/, dostęp: 01.09.2025.
7. Tamże.
8. Żyrafa (Giraffa camelopardalis), Ekologia.pl, dostęp: https://www.ekologia.pl/zwierzeta/zyrafa/, dostęp: 01.09.2025.
9. I. Szulim, Ciekawostki o żyrafach…, dz. cyt.
10. M. Mateja-Furmanik, Ile waży serce żyrafy? Pięć ciekawych faktów o żyrafach, Zielona Interia, 21.03.2023, https://zielona.interia.pl/przyroda/zwierzeta/news-ile-wazy-serce-zyrafy-piec-ciekawych-faktow-o-zyrafach,nId,6615718, dostęp: 01.09.2025.
11. Żyrafa (Giraffa camelopardalis), dz. cyt.
12. I. Szulim, Ciekawostki o żyrafach…, dz. cyt.
13. Żyrafa (Giraffa camelopardalis), dz. cyt.
© Źródło zdjęcia głównego: Canva.
