Szacunek w miejscu pracy – na czym polega szacunek wobec przełożonego

Szacunek w miejscu pracy stanowi fundament poprawnych relacji interpersonalnych, a co za tym idzie także przyjaznej i wspierającej atmosfery w firmie. Optymalne zarządzanie zespołem możliwe jest w sytuacji, gdy przełożony cieszy się autorytetem wśród swoich podwładnych. Wzajemny szacunek odgrywa decydującą rolę w kształtowaniu i następnie wzmacnianiu pozytywnego i budującego środowiska pracy. Wpływa na motywację i efektywność pracowników, co ma swoje bezpośrednie przełożenie na sukces organizacji. Korzyści są więc obopólne. Czym jest i jakie są przykłady szacunku? Na czym polega szacunek wobec przełożonego?

Przykłady szacunku w miejscu pracy

Szacunek w miejscu pracy nie oznacza jedynie wymiany zwrotów grzecznościowych i uśmiechów. To środowisko, w którym wszyscy zatrudnieni mają poczucie, że ich wkład w zadania oraz punkt widzenia są ważne, a co więcej, bierze się je pod uwagę, niezależnie od tego, o jaki typ działań chodzi.

Szacunek w miejscu pracy buduje zaufanie, daje też tak ważne poczucie przynależności do organizacji.

Jakie są przykłady okazywania szacunku w miejscu pracy?

• organizacja spotkań, zarówno ze współpracownikami niższego, jak i wyższego szczebla (managerami zespołów);
• angażowanie i dzielenie się ze wszystkimi informacjami dotyczącymi sukcesów, nowych projektów czy np. dalszych planów rozwoju przedsiębiorstwa;
• słuchanie współpracowników bez przerywania im, tak aby mieli możliwość wyrażenia swojego zdania;
• docenianie opinii innych członków zespołu, nawet w przypadku, gdy sami jesteśmy innego zdania (jako oznaka zrozumienia i otwartości);
• w problematycznych sytuacjach reagowanie z empatią, poszanowaniem i uzględnieniem uczuć innych;
• budowanie atmosfery zaufania, szczerości i wsparcia, przede wszystkim w drodze unikania plotek i obmowy;
• udzielanie zasłużonej pochwały oraz docenianie wkładu współpracowników w sukces zespołu i firmy;
• przepraszanie w sytuacji popełnienia błędu (jako jeden z podstawowych czynników budujących wzajemne zaufanie);
• otwartość na informacje zwrotne i podejście do nich jako do możliwości rozwoju;
• gotowość i chęć uczenia się od innych, a tym samym okazanie uznania dla ich wiedzy i doświadczenia.

Znaczenie szacunku wobec przełożonego

Jako pracownicy możemy mieć naprawdę wysokie kwalifikacje, a mimo to nie być pewni swojego stanowiska w organizacji, jeżeli przełożony nie patrzy na nas przychylnie. Kluczowe znaczenie w przekonaniu go do siebie mają z pewnością nasze miękkie kompetencje zawodowe – wyraźnie zwiększają one szanse i na przyjęcie nas do pracy, i następnie na utrzymanie się w niej.

Co istotne, nie warto i nie opłaca się próbować przypodobać się szefowi na siłę, w sposób sztuczny i celowy. Możemy być pewni, że zostanie to dostrzeżone i nie spotka się z aprobatą. Zdecydowanie lepszą i skuteczną metodą będzie rzetelne i uczciwe wykonywanie swoich obowiązków, za sprawą czego przełożony przekona się do nas jako do dobrego i godnego zaufania pracownika.

Sposoby przekonania do siebie pracodawcy

Sztuczne starania o przekonanie do siebie przełożonego są naprawdę dobrze widoczne i mogą przynieść efekt odwrotny do zamierzonego. Z tego względu tak ważne jest, żebyśmy byli w swoich działaniach autentyczni. To, co dla naszego pracodawcy jest najważniejsze i na czym najbardziej mu zależy, to nasza praca. Na niej się więc przede wszystkim warto skupić. Przydatne są przy tym równocześnie odpowiednie kompetencje miękkie, w tym budowanie i utrzymywanie dobrych i zdrowych relacji zarówno z przełożonym, jak i innymi osobami z organizacji.

Najcenniejsi i najbardziej lubiani przez przełożonego są pracownicy, na których może on polegać, wywiązujący się ze swoich zadań z należytą dokładnością i w założonym terminie.

A w jakie inne sposoby możemy jeszcze okazać pracodawcy szacunek?

Profesjonalizm

Gotowość i chęci do działania to z pewnością cechy cenione u pracownika. Dostając propozycję nowego zadania, warto poszukać rozwiązania, a nie z góry zakładać, że się nie da, tylko dlatego, że jest nowe.

Oznaką profesjonalizmu i rzetelności jest również dopełnianie wymaganych formalności. Jeżeli obliguje nas określony termin na dostarczenie dokumentacji, nie odkładajmy tego i wywiążmy się z zadania o czasie.

Profesjonalizm to również nasz sposób komunikacji, który powinniśmy dostosować do kultury organizacyjnej w naszej firmie. Jeżeli panują w niej mniej formalne relacje, wszyscy pracownicy wraz z przełożonym są ze sobą z reguły na „ty”. Jest to sytuacja, kiedy nie ma ani potrzeby, ani sensu na siłę stosować zwrotów formalnych, na „pan”, „pani”. Jeśli jednak w naszej organizacji obowiązuje wyraźna hierarchia, koniecznie stosujmy się do niej, okazując przełożonemu i współpracownikom należyty szacunek.

Etyczne zachowanie

Etyczne zachowanie w miejscu pracy to postępowanie w sposób uczciwy, sumienny i odpowiedzialny, bez względu na okoliczności. Warto przyjąć postawę informowania o podjętych przez siebie decyzjach nie tylko wtedy, gdy pociągnęły one za sobą pozytywne rezultaty. Zdobądźmy się na odwagę, by przyznać się również do popełnionych przez siebie błędów. Zachowajmy się odpowiedzialnie, dążąc do ich naprawienia. To ważne, by ponieść konsekwencje swoich działań, a nie próbować zrzucić je na współpracowników.

Warto pamiętać też, że cechą charakterystyczną profesjonalnego i postępującego etycznie pracownika jest również kontrolowanie swoich emocji i niereagowanie pod ich wpływem, zwłaszcza gdy są silne. Bywa tak, że swoje obowiązki musimy wykonywać pod presją czasu i w dużym stresie. W takich sytuacjach umiejętność panowania nad swoimi emocjami jest na wagę złota. Dodatkowo okazuje się niezbędna również w kontaktach międzyludzkich. Jeżeli zdarzy nam się np. skonfliktować z kimś z firmy, zdecydowanie nie powinniśmy reagować złością, podnosić głosu czy wdawać się w słowne przepychanki.

Postawa etyczna przejawia się również w powstrzymywaniu się od plotkowania o innych czy też krytykowania ich.

Zaangażowanie

Jedną z oznak naszego szacunku do przełożonego jest również zaangażowanie. Przychodząc do pracy, wykorzystujmy spędzony w niej czas w pełni produktywnie. Niech to nie będzie tylko odsiedzenie przepisowych 8 godzin, odhaczenie ich w myśl zasady „byle do 16:00”. Taki sposób podejścia do swoich obowiązków łatwo jest zauważyć. Świadczą o nim nie tylko nasze wyniki (lub ich brak), ale i pozbawione ambicji i motywacji zachowanie. Pamiętajmy więc, żeby swoje zadania realizować zawsze z zaangażowaniem i należytą starannością.

Cenną cechę pracownika stanowi również skupienie. Zajmując się zleconym nam zadaniem, skoncentrujmy na nim maksimum swojej uwagi.

Zaangażowana postawa w miejscu pracy wiąże się dodatkowo z proaktywnością. Jeżeli znamy swoje zadania, jesteśmy też obeznani z priorytetami w naszej organizacji, nie ze wszystkim musimy czekać na wyraźne polecenie pracodawcy. Z pewnością doceni on, jeżeli np. sporządzimy raport i prześlemy mu go, jeszcze zanim nas o to poprosi. Również w sytuacji, gdy przedsiębiorstwo zmaga się z określonymi trudnościami lub szuka nowych rozwiązań, możemy pomyśleć, poszukać ich we własnym zakresie i zaproponować szefowi. Nie obawiajmy się, że nie trafimy w jego oczekiwania. Znaczenie będzie miało nasze zaangażowanie, proaktywność i troska o losy firmy.

Rozwój

Pracownik, który chce i nie przestaje się rozwijać, jest dla przełożonego dobrą inwestycją. Taka osoba nie spoczywa na przysłowiowych laurach, zaraz jak tylko zostanie przyjęta do pracy. Zamiast tego inwestuje swój czas i energię w rozwój nowych umiejętności, stara się stale podnosić swoje kwalifikacje, śledzi też nowe trendy i rozwiązania w branży, w której działa jej firma.

Rozwój pracownika stanowi korzyść dla całej organizacji. Ktoś taki staje się dla przełożonego bardziej wartościowy i cenny. Poszerza zakres swojej wiedzy i kompetencji. Jest to dla niego też szansa na większy zakres obowiązków i awans – rzecz jasna z jednoczesną adekwatną podwyżką pensji.

Ucząc się, rozwijając, prezentujemy się automatycznie jako osoby zaangażowane i ambitne.

Poprawna komunikacja

W kontakcie z przełożonym niebagatelne znaczenie ma nasz styl komunikacji. Wiedząc, ile sami mamy zadań, możemy sobie łatwo wyobrazić, z iloma wyzwaniami mierzy się nasz pracodawca. Dobrze jest więc przyjąć taktykę, żeby pytać czy np. prosić o wsparcie tylko w sytuacji, gdy naprawdę nie jesteśmy w stanie sami poradzić sobie z daną sprawą lub rozwiązać problemu.

Kwestie, w sprawie których kontaktujemy się z przełożonym, komunikujmy jasno i zwięźle. Pisząc e-mail, zwłaszcza jeśli dotyczy on szerszego zagadnienia, warto użyć podpunktów. Przejrzysty tekst będzie automatycznie bardziej przystępny i zrozumiały.

Elastyczność

We współczesnym świecie, który cały czas gna do przodu, a postęp przyjął charakter wciąż wzrastający, warto być otwartym i gotowym na zmiany. Kiedy w miejscu pracy stajemy przed mniejszym lub większym nowym wyzwaniem, zamiast starać się go uniknąć (co z góry skazane jest na porażkę), lepiej stawić mu czoła. Elastyczny pracownik potrafi dostosować się do zmian, np. zapoznaje się z nową technologią wprowadzaną w organizacji.

Zdolność i gotowość do adaptacji to cecha mile widziana i ceniona przez przełożonego. Widząc ją u nas, może być pewien, że dobrze odnajdziemy się i poradzimy sobie w dynamicznym środowisku pracy. Również nam samym będzie z takim podejściem łatwiej – zmiany to naturalna część życia. Lepiej jest przyjąć to za pewnik i spokojnie się do nich adaptować niż denerwować się i stresować, co i tak nic nie da.

Cenne cechy pracownika

Oprócz wymienionych powyżej istnieje jeszcze kilka innych cech i zachowań czy postaw, którymi również możemy okazać szacunek przełożonemu. Należą do nich następujące:

• uczciwość;
• lojalność wobec pracodawcy;
• dobra organizacja pracy;
• umiejętność pracy w zespole;
• kształtowanie pozytywnych relacji ze wszystkimi współpracownikami;
• punktualność oraz poszanowanie czasu innych osób z firmy;
• umiejętność zarządzania czasem;
• dyspozycyjność.

Podsumowanie

Szacunek szacunkiem, pamiętajmy jednak, żeby nie przypodobywać się przełożonemu w zbyt nachalny sposób. Nasza postawa i zachowanie powinny być naturalne, ponieważ nieszczerość, sztuczność da się od razu wyczuć i dostrzec.

Ważną kwestię stanowi również umiejętność słuchania. Bądźmy uważni i otwarci na uwagi i komunikaty naszego pracodawcy, który może np. oczekiwać od pracowników innych cech niż powyższe. Spróbujmy zrozumieć jego punkt widzenia, w czym bardzo pomocna będzie empatia.

Tym, na czym warto się skupić i nad czym pracować, jest też umiejętność przyjmowania konstruktywnej krytyki. Informację zwrotną od przełożonego przyjmijmy jako cenną wskazówkę, a nie osobisty przytyk, na który zareagujemy obrazą lub gniewem.

Zapraszamy także do przeczytania podobnych tematycznie artykułów:

• Szacunek do osób starszych
• Szacunek w rodzinie
• Mobbing – czym jest i jak sobie z nim radzić? Do kogo zgłosić się o pomoc?

Źródła

1. Karina K., Jak przekonać szefa do siebie?, Gowork.pl, 14.03.2024, https://www.gowork.pl/poradnik/17/zostan-pracodawca/jak-przekonac-szefa-do-siebie/ [dostęp: 25.02.2025].
2. W. Szczudlińska, Szacunek w pracy – jak reagować na brak szacunku w pracy?, Zawodowo.olx.pl, 20.05.2024, https://zawodowo.olx.pl/szacunek-w-pracy-jak-reagowac-na-brak-szacunku-w-pracy/ [dostęp: 25.02.2025].
3. E. Matczuk, Szacunek w pracy – jak wpływa na atmosferę w firmie? Jak o niego dbać?, Gowork.pl, 17.10.2024, https://www.gowork.pl/blog/24-szacunek-w-pracy-jak-wplywa-na-atmosfere-w-firmie/ [dostęp: 25.02.2025].

© Źródło zdjęcia głównego: Adobe Stock.