Dławigad indyjski (Mycteria leucocephala) to duży ptak brodzący z rodziny bocianowatych. Żyje na terenach podmokłych tropikalnej Azji, na południe od Himalajów, na Półwyspie Indyjskim oraz w Azji Południowo-Wschodniej.
Żerują w stadach, w płytkich wodach przy rzekach i jeziorach. Zanurzają dziób w wodzie i poruszają nim z boku na bok, aby złapać małe ryby. Podczas brodzenia poruszają też nogami, by wypłoszyć ukryte ryby.
Gniazdują kolonijnie na drzewach, często z innymi ptakami wodnymi. Wydają słabe dźwięki, przypominające jęki lub, będąc w gnieździe, stukają dziobem. Nie migrują, ale przemieszczają się na krótkie odległości w odpowiedzi na zmiany pogody lub niską dostępność pokarmu.
Opis
Dławigad indyjski ma masywny, żółty dziób z zakrzywionym końcem, który przypomina dziób ibisa. Głowa dorosłych osobników jest nieopierzona i ma pomarańczowy lub czerwony kolor. Długie lotki trzeciorzędowe są różowe i w stanie spoczynku sięgają dławigadowi do kupra. Na piersi widoczny jest czarny pas z białymi wzorami – rozciąga się on na pokrywy skrzydeł, tworząc efekt białych pasków. Reszta ciała dorosłych ptaków jest biała. Lotki pierwszo- i drugorzędowe są czarne z zielonkawym połyskiem.
Dławigad indyjski osiąga wysokość 93–102 cm, a rozpiętość skrzydeł wynosi 150–160 cm. Samce i samice wyglądają podobnie, choć samce są zazwyczaj większe.
Młode ptaki są głównie białe z szarymi dziobami i ciemną skórą na głowie. W miarę dorastania przyjmują brązowe upierzenie. Osiągają dojrzałość płciową po dwóch do trzech latach.
Latają z wyciągniętą szyją. Przez większość czasu są ciche, choć posiadają kilka sposobów wokalizacji.
Zasięg i siedlisko
Dławigad indyjski jest szeroko rozpowszechniony na równinach Azji, na południe od Himalajów. Występuje na zachód od rzeki Indus i na wschód w Azji Południowo-Wschodniej.
Unika suchych regionów, gęstych lasów i wyższych terenów górskich. Preferuje naturalne obszary podmokłe, ale korzysta też z kanałów irygacyjnych i pól ryżowych. Większość z tych ptaków osiedla się na stałe w konkretnym miejscu, choć niektóre mogą przemieszczać się sezonowo.
Zachowanie i ekologia
Dławigady indyjskie żerują w grupach w płytkich wodach, na polach uprawnych i w kanałach. Najłatwiej łowią ryby, które znajdują się na głębokości do około 7 cm.
Ich głównym pożywieniem są małe rybki – wyczuwają je sensorycznie poprzez poruszanie półotwartym dziobem.
Czasami jedzą również żaby i węże.
Żerują głównie w ciągu dnia, ale w wyjątkowych sytuacjach mogą to robić także w nocy. Po posiłku często stoją nieruchomo na brzegu.
Dławigady indyjskie gniazdują na drzewach, w mieszanych koloniach z innymi ptakami wodnymi.
Sezon lęgowy dławigadów zaczyna się po porze monsunów. W północnych Indiach trwa on od połowy sierpnia, a w południowych od października do lutego.
Typowo samica znosi od 1 do 5 jaj. Inkubacja trwa około miesiąca, a młode wylatują z gniazd po upływie około dwóch miesięcy.
Młode dławigady indyjskie mogą być atakowane przez bieliki wschodnie, wrony orientalne i kanie czarne.
W upalne dni dorosłe ptaki osłaniają przed słońcem i skwarem młode osobniki rozpostartymi skrzydłami. Defekują na nogi, aby się ochłodzić.
Dzienna potrzeba pokarmowa młodych wynosi około 500–600 gramów ryb.
Dławigady indyjskie w niewoli mogą żyć nawet 28 lat.
Ochrona
Kolonie lęgowe dławigadów indyjskich przyciągają turystów ze względu na swoje duże rozmiary i kolorystykę. Znane miejsca gniazdowania znajdują się w południowych indiańskich wioskach Kokrebellur i Veerapura.
W Kokrebellur ptaki gniazdują w drzewach, tworząc mieszane kolonie z pelikanem indyjskim. Miejscowa ludność chroni te ptaki podczas sezonu lęgowego, który zaczyna się w październiku i trwa kilka miesięcy.
Inna znana kolonia znajduje się w Ogrodzie Zoologicznym w Delhi. Ptaki przebywają tam od około 30-40 dni po rozpoczęciu monsunów. Kolonia ta liczy 300-600 dzikich ptaków, które gniazdują na sztucznych wyspach w zoo.
W Parku Narodowym Sultanpur w Haryana, w Indiach, obecna jest kolonia złożona z 26-96 gniazd, która powiększa się w lata z większymi opadami deszczu.
Największa populacja lęgowa w północnych Indiach znajduje się w Parku Narodowym Keoladeo-Ghana, gdzie znajduje się (szacunkowo) się około 2500 gniazd.
Inne znane kolonie pochodzą z wioski Uppalapadu w Andhra Pradesh, Kolleru, wioski Gowtavaram w Andhra Pradesh oraz Ranganathittu.
Ptaki w niewoli rozmnażają się szybko wtedy, gdy mają zapewnione materiały do budowania gniazd i platformy. Największa dobrze zabezpieczona populacja znajduje się w Indiach. Ptaki w Pakistanie wzdłuż rzeki Indus są zagrożone, a ich pisklęta są zabierane w celach handlowych.
W Tajlandii gatunek ten był prawie zdziesiątkowany, a małe populacje jeszcze można znaleźć w Kambodży i Wietnamie.
Dławigady indyjskie przywiezione ze Sri Lanki były trzymane w niewoli, a następnie wypuszczone w Malezji. Tam coroczny przyrost populacji wynosi 10-13%.
Krzyżówki
Obawy dotyczą także dławigada malajskiego, który krzyżuje się z indyjską odmianą tego ptaka, szczególnie w ogrodach zoologicznych. Hybrydy takie zaobserwowano w Kambodży oraz w kilku zoo, w tym w Kuala Lumpur, w Singapurze i Bangkoku. Krzyżówki z marabutem jamajskim również były notowane w kilku ogrodach zoologicznych, zwłaszcza w Zoo w Kolombo na Sri Lance, gdzie samiec dławigada indyjskiego i samica marabuta jamajskiego wielokrotnie parzyli się i wychowywali pisklęta.
Przy okazji polecamy zapoznać się z artykułami:
- Sterniczka jamajska
- Amadynka długosterna – amadynka ostrosterna
- Dziura ozonowa – czym jest i jakie są jej przyczyny?
- Czy sztuczna inteligencja może zastąpić mózg?
- Jak powstały liczby rzymskie?
Źródło
1. https://en.wikipedia.org/wiki/Painted_stork [dostęp: 16.10.2024].
© Źródło zdjęcia głównego: Wikimedia Commons. Autor: Charles J. Sharp. Licencja: CC BY-SA 4.0.
